Giữ an ninh nhà ở Thảo Điền chủ yếu là bịt những điểm yếu quen thuộc: cửa và cửa sổ tầng trệt, tường rào thấp có cây che, ban công tầng hai trèo lên được, đồ giá trị để lộ từ ngoài đường, và thói quen để cửa mở khi ra sân hay lên lầu. Phần lớn vụ mất trộm ở khu dân cư là trộm cơ hội, không phải trộm có kế hoạch, nên những biện pháp đơn giản có tác dụng rõ.
Khu Thảo Điền, nay thuộc phường An Khánh, có nhiều biệt thự, khu có cổng và bảo vệ, căn hộ có ban quản lý, nên nhiều người mới đến dễ chủ quan. Bài này đi qua điểm yếu của từng kiểu nhà, các lớp bảo vệ nên có, thói quen hằng ngày, việc cần làm khi đi vắng và một mục ngắn về cướp giật ngoài đường. Bài không nêu số liệu tội phạm, vì mục tiêu là giúp bạn tự giảm rủi ro, không phải xếp hạng khu nào an toàn hơn.
Điểm yếu thường gặp của biệt thự và nhà có sân
Tường rào có cây che. Hàng rào cây và dây leo tạo riêng tư nhưng cũng che người đứng trong sân khỏi tầm nhìn từ đường. Chỗ tường rào thấp hoặc giáp nhà bên cạnh là lối vào quen của trộm. Cắt tỉa để có tầm nhìn ở những đoạn gần cửa, lắp đèn chiếu sáng có cảm biến chuyển động.
Cửa kính lùa ra sân. Cửa lùa lớn ra sân hoặc bể bơi thường chỉ có chốt nhỏ. Thêm thanh chặn ở ray dưới hoặc khoá phụ là cách rẻ mà hiệu quả. Đêm đóng hết cửa lùa, kể cả khi trời nóng.
Ban công và cửa sổ tầng hai. Mái hiên, ống nước, cây lớn sát nhà làm thành bậc thang tự nhiên. Nhiều nhà khoá kỹ tầng trệt nhưng để cửa ban công tầng hai mở cả đêm. Kiểm tra từ phía ngoài xem có thể trèo lên bằng đường nào.
Cổng và chuông cửa. Cổng điều khiển từ xa đóng chậm cho phép người lạ đi theo xe vào. Đợi cổng đóng hẳn trước khi vào nhà. Lắp chuông có hình để không phải ra mở cổng khi chưa biết ai đứng ngoài.
Nhà phố trong hẻm và căn hộ: điểm yếu khác
Nhà phố trong hẻm có lợi thế là hàng xóm sát vách, người qua lại nhiều, ai lạ vào hẻm thường bị để ý. Điểm yếu nằm ở mặt tiền: cửa cuốn, cửa sắt cũ, ổ khoá rẻ tiền, xe máy dựng trong nhà sát cửa. Mặt sau và sân thượng giáp mái nhà bên cạnh cũng là đường vào. Khi thuê, xem cửa sân thượng có khoá chắc không, có chấn song không.
Căn hộ cao tầng có bảo vệ, thẻ thang máy, camera hành lang, nên nguy cơ đột nhập thấp hơn. Rủi ro hay gặp lại là mất đồ ở hầm xe, mất đồ giao hàng để ở sảnh, người lạ đi theo cư dân qua cửa từ. Căn hộ tầng thấp có ban công gần mái của khối đế hoặc tiện ích cũng cần để ý cửa ban công.
Ở cả hai kiểu nhà, rủi ro lớn nhất thường là chìa khoá. Hỏi chủ nhà đã thay ổ khoá sau người thuê trước chưa, có bao nhiêu bộ chìa đang ở ngoài, ai giữ. Nếu không chắc, đề nghị thay lõi khoá cửa chính, chi phí nhỏ so với rủi ro.
Các lớp bảo vệ: thứ gì đáng đầu tư
An ninh nhà ở hiệu quả là nhiều lớp đơn giản chồng lên nhau, thay vì một thiết bị đắt tiền. Bảng dưới xếp theo thứ tự nên làm trước:
| Lớp | Ví dụ | Ghi chú |
|---|---|---|
| Làm khó vào | Khoá tốt, chốt phụ cửa lùa, chấn song có ô thoát hiểm | Rẻ, hiệu quả nhất; hỏi chủ nhà trước khi lắp |
| Làm lộ người lạ | Đèn cảm biến, cắt tỉa cây che, chuông có hình | Trộm cơ hội tránh chỗ sáng và có tầm nhìn |
| Ghi nhận | Camera ở cổng, lối vào, sân sau | Xem góc quay không chĩa vào nhà hàng xóm |
| Báo động | Cảm biến cửa, còi, báo về điện thoại | Hữu ích khi đi vắng; tránh báo giả làm phiền xóm |
| Con người | Bảo vệ khu, hàng xóm, người giúp việc tin cậy | Lớp có giá trị nhất nếu có quan hệ tốt |
Camera ghi lại sự việc nhưng hiếm khi ngăn được sự việc. Nếu ngân sách có hạn, ưu tiên hai lớp đầu. Với nhà thuê, thiết bị gắn cố định cần sự đồng ý của chủ nhà; thoả thuận luôn chuyện tháo hay để lại khi trả nhà.
Thói quen hằng ngày giảm rủi ro rõ rệt
Không tốn tiền, chỉ cần thành nếp trong nhà:
- Khoá cửa chính và cổng kể cả khi chỉ ra sân, lên lầu hay ra hẻm mua đồ vài phút.
- Không để điện thoại, ví, chìa khoá xe trên bàn sát cửa sổ hoặc cửa lùa nhìn từ ngoài vào.
- Đưa xe máy vào nhà, khoá cổ và khoá phụ; ô tô không để đồ giá trị lộ trên ghế.
- Không mở cổng cho người lạ tự giới thiệu là thợ, nhân viên điện nước, người giao hàng khi chưa xác minh.
- Thống nhất với người giúp việc và trẻ lớn quy tắc mở cửa, ai được vào nhà.
- Hộp các tông đựng đồ điện tử mới mua nên gấp lại trước khi bỏ rác, đừng quảng cáo cho người đi ngang.
- Lưu số bảo vệ khu và số của chủ nhà ở nơi cả nhà biết.
Với người nước ngoài mới đến, thói quen để cửa mở hay tin rằng khu có bảo vệ là đủ thường mất vài tháng mới điều chỉnh được. Người giúp việc lâu năm hoặc hàng xóm người Việt là nguồn nhắc nhở hữu ích.
Đi vắng dài ngày: chuẩn bị trước khi đóng cửa
Kỳ nghỉ Tết, nghỉ hè về nước là lúc nhiều nhà trong khu vắng chủ cùng lúc. Trước khi đi:
- Báo chủ nhà, bảo vệ khu hoặc ban quản lý thời gian vắng nhà và người được phép vào (nếu có).
- Nhờ người tin cậy ghé xem nhà định kỳ, gom thư, tưới cây, xem có nước vào nhà sau mưa không.
- Hẹn giờ đèn ở vài phòng để nhà không tối om nhiều đêm liền.
- Ngắt các thiết bị không cần thiết, khoá van gas, để lại tủ lạnh nếu cần nhưng dọn đồ dễ hỏng.
- Mang theo hoặc cất kỹ giấy tờ, trang sức, thiết bị điện tử; không để một chỗ ai cũng đoán được.
- Không đăng ảnh kỳ nghỉ theo thời gian thực lên mạng xã hội công khai.
Nếu vắng nhà vào mùa triều cường cuối năm, dặn người ghé nhà kiểm tra thêm sân, bơm thoát nước và tầng trệt sau những đêm triều cao.
Ngoài đường: cướp giật và an toàn khi đi bộ
Ở Thảo Điền cũng như nhiều khu khác của thành phố, rủi ro hay gặp với người đi bộ và người đi xe là giật điện thoại, túi xách từ xe máy chạy ngang. Người đứng sát mép đường dùng điện thoại, người ngồi sau xe ôm cầm điện thoại phía ngoài, người đeo túi về phía lòng đường là mục tiêu dễ nhất.
Cách giảm rủi ro đơn giản: đứng lùi vào trong khi xem điện thoại, đeo túi chéo người phía trong vỉa hè, gọi xe công nghệ thì đứng chờ trong quán hoặc trong cổng. Khi chạy bộ buổi sáng sớm hay tối muộn, mang theo ít đồ giá trị nhất có thể.
Nếu bị giật, đừng giằng co hay đuổi theo, vì nguy cơ ngã xe, bị thương lớn hơn giá trị món đồ. Ghi nhớ thời gian, địa điểm, đặc điểm xe, rồi trình báo công an phường An Khánh. Khoá thẻ ngân hàng, đổi mật khẩu tài khoản quan trọng và báo nhà mạng khoá sim càng sớm càng tốt.
Người giúp việc, tài xế, thợ ra vào nhà
Chìa khoá và mã cổng. Ghi lại ai đang giữ chìa, giữ thẻ, biết mã cổng. Khi người giúp việc hoặc tài xế nghỉ làm, thu lại chìa và đổi mã cổng nếu có thể. Đây là khâu nhiều gia đình bỏ qua nhất.
Thợ sửa chữa và người giao hàng. Hẹn thợ qua chủ nhà hoặc qua đơn vị có hợp đồng, biết trước tên người đến. Có người nhà ở cùng trong lúc thợ làm việc, nhất là khi thợ cần lên lầu, vào phòng ngủ. Hàng giao tới thì nhận ở cổng, không mời vào nhà nếu không cần.
Thoả thuận rõ với người làm lâu dài. Người giúp việc ở lại trong nhà cần được khai báo cư trú. Thoả thuận rõ ai được mời vào nhà khi chủ vắng, có được dẫn người thân tới không. Đối xử công bằng, trả công đúng hẹn cũng là cách giữ an ninh, vì người làm gắn bó thì để ý nhà cho bạn.
Thông tin đặt hàng và giao nhận. Nhiều vụ lừa ở thành phố dùng chiêu giả làm người giao hàng, nhân viên điện nước, nhân viên khảo sát. Ai tự giới thiệu đến kiểm tra mà không có lịch hẹn trước, hãy gọi xác minh với đơn vị đó qua số bạn tự tra, không qua số họ đưa.
Khi phát hiện nhà bị đột nhập: làm gì trước, làm gì sau
Về nhà thấy cửa bị cạy, đồ đạc xáo trộn là tình huống không ai muốn gặp. Giữ bình tĩnh và đi theo thứ tự:
- Không vào nhà ngay nếu nghi người lạ còn bên trong; lùi ra ngoài, gọi bảo vệ khu, hàng xóm và báo công an.
- Giữ nguyên hiện trường càng nhiều càng tốt, không dọn dẹp, không chạm vào cửa bị cạy trước khi công an đến.
- Chụp ảnh, quay video hiện trạng, lập danh sách đồ mất theo trí nhớ, tìm hoá đơn, số máy của thiết bị điện tử.
- Trình báo công an phường An Khánh, xin xác nhận đã trình báo để làm việc với bảo hiểm nếu có.
- Báo chủ nhà ngay để cùng xem chỗ bị phá, thống nhất sửa khoá, cửa trong ngày.
- Khoá thẻ ngân hàng, đổi mật khẩu nếu mất giấy tờ, máy tính, điện thoại; báo cơ quan cấp nếu mất hộ chiếu.
- Xin trích xuất camera của nhà mình, nhà hàng xóm, bảo vệ khu trong khoảng thời gian nghi vấn.
Sau sự việc, ngồi lại với chủ nhà xem trộm đã vào bằng đường nào và bịt đúng chỗ đó. Phần lớn nhà bị đột nhập một lần có điểm yếu rõ ràng mà trước đó không ai để ý.
Câu hỏi thường gặp
Khu biệt thự có cổng và bảo vệ thì có cần lắp thêm khoá, camera không?
Vẫn nên. Bảo vệ khu kiểm soát cổng chung nhưng thường không chịu trách nhiệm tài sản trong từng căn. Khoá tốt, đèn cảm biến và thói quen khoá cửa vẫn là lớp bảo vệ chính của từng nhà.
Người thuê có được tự lắp camera trong nhà thuê không?
Thường cần hỏi chủ nhà trước, nhất là thiết bị khoan gắn vào tường. Góc quay không nên chĩa vào nhà hàng xóm hay lối đi chung của người khác. Thoả thuận luôn việc tháo gỡ khi trả nhà.
Có nên thay ổ khoá khi mới dọn vào nhà thuê không?
Nên đề nghị, vì không ai biết chắc có bao nhiêu bộ chìa của người thuê trước, thợ, người giúp việc cũ còn ở ngoài. Thay lõi khoá cửa chính tốn ít và có thể bàn với chủ nhà ai chịu chi phí.
Bị mất trộm trong nhà thuê thì chủ nhà có phải bồi thường không?
Thông thường không, trừ khi chủ nhà có lỗi như không sửa khoá hỏng đã được báo, hoặc giữ chìa và để người khác vào nhà. Đồ đạc của người thuê nên được bảo vệ bằng bảo hiểm tài sản cá nhân nếu có giá trị lớn.
Bị giật điện thoại thì báo ở đâu?
Trình báo công an phường nơi xảy ra sự việc, ở khu Thảo Điền là công an phường An Khánh. Song song, khoá thẻ ngân hàng, đổi mật khẩu các tài khoản quan trọng và báo nhà mạng khoá sim để hạn chế thiệt hại.
Có nên thuê bảo vệ riêng cho biệt thự không?
Phần lớn gia đình không cần nếu nhà đã có khoá tốt, đèn, camera và khu có bảo vệ chung. Bảo vệ riêng hợp với nhà rất rộng, nhiều tài sản hoặc vắng chủ thường xuyên; khi thuê nên qua đơn vị dịch vụ có hợp đồng rõ ràng.